ကိုယ့္ကို အမ်ားဆံုး စိတ္ဆင္းရဲေအာင္ လုပ္တာဟာ သူမ်ားမဟုတ္ပါဘူး။
ကိုယ့္စိတ္ပါ။ ကိုယ့္အေတြးပါ။ ကိုယ့္သေဘာထားမွားေနလို႔၊ ကိုယ့္အေတြးအေခၚေတြ
မွားေနလို႔၊ ကိုယ့္စိတ္ကို ကိုယ္နားမလည္လို႔၊ ကိုယ့္စိတ္ကို
ကိုယ္တည္ၿငိမ္ေအာင္၊
ေအးခ်မ္းေအာင္ မထားတတ္လို႔၊ အဲဒီစိတ္က အေတြးေတြ
အမ်ဳိးမ်ဳိးေတြးၿပီးေတာ့ ကို္ယ့္ကိုယ္ကို ျပန္ႏွိပ္စက္ေနတာပါ။
တရားအားထုတ္ၿပီးေတာ့ေနရင္ ကိုယ့္စိတ္က ကိုယ့္မိတ္ေဆြျဖစ္ေနတယ္။
ကိုယ့္စိတ္က ကိုယ့္ကို မေကာင္းတာလုပ္ဖို႔ တိုက္တြန္းေနတယ္ဆိုရင္
အဲဒီစိတ္က ရန္သူပဲ။ ကိုယ့္စိတ္က ကိုယ့္ကို ေကာင္းတာလုပ္ဖို႔ တိုက္တြန္းေနတယ္ဆိုရင္
အဲဒီစိတ္က မိတ္ေဆြပဲ။ ကိုယ့္စိတ္ကို ကိုယ့္မိတ္ေဆြျဖစ္ေအာင္ လုပ္ႏိုင္ၿပီဆိုရင္
အဲဒီလူမွာ အင္မတန္ျမင့္မားတဲ့ စိတ္ဓါတ္အရည္အေသြးေတြ ရွိလာလိမ့္မယ္။ ကိုယ့္စိတ္က
ကိုယ့္မိတ္ေဆြ တကယ္ျဖစ္သြားၿပီဆိုရင္ အဲဒီလူဟာ စိတ္ခ်မ္းသာ ကိုယ္ခ်မ္းသာ ေနသြားလို႔
ရၿပီ။ ကုန္ကုန္ေျပာရမယ္ဆိုရင္ ကိုယ့္စိတ္က ကိုယ့္မိတ္ေဆြ ရာခိုင္ႏွဳန္းျပည့္
တကယ္ျဖစ္မယ္ဆိုရင္ တရားကိစၥလမ္းဆံုးတဲ့ ထိေအာင္ ေရာက္ႏိုင္ပါတယ္။
“ Everything that crosses the mind, wears and tears the mind ”
စိတ္ထဲကို ျဖတ္သန္းသြားတဲ့အရာ မွန္သမွ်ဟာ စိတ္ကို ပင္ပန္းႏြမ္းနယ္ေစတယ္။ လူေတြဟာ
အေတြးမ်ားလြန္းလို႔ စိတ္ဓါတ္ energy စိတ္ဓါတ္အင္အားေတြ အမ်ားႀကီး
ကုန္ဆံုးသြားတယ္ေနာ္။ အေတြးအေတာထဲမွာ ေငးေမာၿပီးေတာ့ မေနပဲ ျဖစ္ႏိုင္သေလာက္၊
ရႏိုင္သေလာက္ ပစၥဳန္ပၸန္တည့္တည့္မွာ သတိကပ္ၿပီး ေနမယ္ဆိုရင္ စိတ္ပင္ပန္းမွဳ
မရွိေတာ့ဘူး။ စိတ္ၾကည္ၾကည္လင္လင္ ေအးေအးခ်မ္းခ်မ္းနဲ႔ တစ္ေန႔တာကုန္သြားမယ္။
သင့္အေတြးေတြက သင့္ကို ပိုၿပီးေတာ့ ေကာင္းတဲ့လူတစ္ေယာက္
ျဖစ္လာေအာင္လည္း လုပ္လို႔ရတယ္။ သင့္ကို ပ်က္စီးသြားေအာင္လည္း လုပ္လို႔ရတယ္။
စိတ္ခ်မ္းသာေအာင္၊ အားတက္ေနေအာင္လည္း လုပ္ႏိုင္တယ္။ စိတ္ဆင္းရဲေအာင္၊
စိတ္ဓါတ္က်ေနေအာင္လည္း လုပ္ႏိိုင္တယ္။
လူေတြကေတာ့ ထင္တာေပါ့။ အဆင္မေျပမွဳေတြ မ်ားေနလို႔
စိတ္ဆင္းရဲတာပါလို႔။ အဲဒီအဆင္မေျပမွဳက ဘယ္အခ်ိန္က်မွ အကုန္လံုး ေပ်ာက္သြားမွာလဲ၊
ဘ၀ရွိေသးသေရြ႕ကေတာ့ ဘယ္ေတာ့မွ အကုန္လံုး ေပ်ာက္မသြားႏိုင္ဘူး။ အနဲနဲ႔အမ်ားေတာ့
ရွိဦးမွာပဲ။ ဒါေပမယ့္ ကိုယ့္စိတ္ကိုကိုယ္ သိၿပီးေတာ့ တရားအားထုတ္ၿပီးေတာ့
ၾကည္လင္ေအာင္၊ သန္႔ရွင္းေအာင္၊ ေအးခ်မ္းေအာင္၊ ျမင့္ျမတ္ေအာင္ ထားတတ္လာၿပီး စိတ္က
ေကာင္းတာလုပ္ဖို႔ပဲ အေတြးမ်ားလာတဲ့အခါမွာ ဘ၀မွာ အခက္အခဲေတြ၊ ဒုကၡေတြ၊ ျပႆနာေတြဟာ
တေျဖးေျဖးနဲသြားတယ္။
ေတြးတဲ့အခါမွာ ျဖစ္ေပၚေနတဲ့ ျဖစ္စဥ္ (process)ကို ေသေသခ်ာခ်ာ
စိတ္၀င္စားၿပီးေတာ့ ၾကည့္ပါ။ ေလာကမွာ စိတ္၀င္စားစရာ အေကာင္းဆံုးဟာ အေတြးပဲ။ အေတြးဟာ
အင္မတန္ နက္နဲက်ယ္ျပန္႔တယ္။ တစ္ေလာကလံုး ဒီေလာက္ ဆန္းျပားေနတာ
အေတြးေၾကာင့္ပဲေနာ္။
ေတြးတဲ့အခါမွာ အေတြးနဲ႔အတူ စိတ္ထဲမွာ ဘယ္လိုခံစားမွဳေတြ
ျဖစ္လာသလဲဆိုတာ သိေအာင္လုပ္ပါ။ ဒီကိေလသာေတြျဖစ္လာတဲ့အခါ ခ်က္ခ်င္းႀကီး
ေဖ်ာက္ပစ္ဖို႔ မႀကိဳးစားပါနဲ႔။ သူတို႔ရဲ႕ သေဘာသဘာ၀ေတြကို စိတ္၀င္စားၿပီးေတာ့
ေသေသခ်ာခ်ာၾကည့္ပါ။ သူတို႔နဲ႔အတူတူ ပါလာတဲ့ ဆင္းရဲတဲ့သေဘာ၊ ပင္ပန္းတဲ့သေဘာကိုလည္း
ေတြ႔ရလိမ့္မယ္။ ဆင္းရဲတဲ့သေဘာ၊ ပင္ပန္းတဲ့သေဘာကို ျမင္ပါမ်ားလာရင္ ကိေလသာေတြကို
ေမြးမထားေတာ့ဘူး။ သူရဲ႕သေဘာသဘာ၀ေတြကို သိရင္းသိရင္းနဲ႔ အသိဉာဏ္ ရင့္က်က္လာၿပီး
တျဖည္းျဖည္း သူ႔ဟာသူ အားနဲ သြားတာပါပဲ…။
အဲဒီေတာ့ သူ႔ရဲ႕ သေဘာသဘာ၀ေတြကို သိဖို႔ အင္မတန္ အေရးႀကီးပါတယ္။
နာမည္ေတြ ခဏဖယ္ထားၿပီးေတာ့ အာရံုေပၚမွာ ခံစားၿပီး သိလို႔ရတာေလးကိုပဲ သိေနဖို႔
အေရးႀကီးတယ္။ ထြက္ေလ ၀င္ေလမွာ ၀င္လာတဲ့ေလဟာ ေအးေနတယ္။ ျပန္ထြက္သြားတဲ့ေလဟာ
ေႏြးေနတယ္။ မတူတာေလးကို မတူမွန္းသိဖို႔ လိုတယ္။ မတူမွန္းကို သိေနလို႔ရွိရင္
သတိပိုေကာင္းလာတယ္။ သမာဓိ ပိုေကာင္းလာတယ္။
အာရံုကို ထိထိမိမိ သိသြားတဲ့အခါမွာ အာရံုေပၚ ပိုၿပီးေတာ့
စိတ္၀င္စားမွဳရွိတယ္။ အာရံုကို ေသေသခ်ာခ်ာ မသိတဲ့ အခ်ိန္မွာ စိတ္ရဲ႕သဘာ၀ဟာ
တျခားအာရံုတစ္ခုခုကို ရွာခ်င္တယ္။ ဒီအာရံုကို စိတ္မ၀င္စားေတာ့ဘူး။ ဘာမွ
မထူးပါဘူးလို႔ ထင္လာတယ္။ တကယ္ထိထိမိမိ လုပ္ရင္ ရက္ပိုင္းအတြင္း ထူးပါတယ္။
သမာဓိေကာင္းလို႔ အရွိန္နဲနဲ ရသြားၿပီဆိုရင္ စိတ္က သူ႔ဟာသူပဲ ဒီအာရံုထဲမွာ
ေနၿပီးေတာ့ အလိုက္သင့္ေလး၊ ပံုမွန္ေလး သူ႔ဟာသူ အားထုတ္သြားေနတယ္။ စိတ္ထဲမွာလည္း
တင္းမေနေတာ့ဘူး။ ေလ်ာ့သြားတယ္။ ေလ်ာ့သြားတယ္ဆိုတာက ၀ီရိယ ေလ်ာ့သြားတယ္လို႔
မဆိုလိုဘူးေနာ္။ Tension တင္းမာမွဳ ေလ်ာ့သြားတာ၊ ခႏၶာကိုယ္မွာလည္း Tension
မရွိေတာ့ဘူး။ စိတ္မွာလည္း Tension မရွိေတာ့ဘူး။ ခႏၶာကိုယ္ကလည္း Relax ျဖစ္ေနတယ္။
စိတ္ကလည္း Relax ျဖစ္သြားတယ္ေနာ္။ အဲဒါကိုပဲ ကာယမုဒုတာ၊ စိတၱမုဒုတာလို႔ ေခၚတာပဲ။
ကိုယ္၏ ႏူးညံ့ျခင္း၊ စိတ္၏ ႏူးညံ့ျခင္းဆိုတာ ျဖစ္သြားတယ္။ အဲသည္လို သမာဓိ
ေတာ္ေတာ္ေလး ေကာင္းလာတဲ့အခါမွာ သက္ေတာင့္သက္သာျဖစ္သြားေတာ့ အင္မတန္ခ်မ္းသာ လာတယ္။
ပိုၿပီးေပ်ာ္လာတယ္။ အဲဒီအခ်ိန္မွာ ၿငိမ္းခ်မ္းၿပီးေနတယ္။ ကာယပႆဒိၶ၊ စိတၱပႆဒိၶ -
ကိုယ္စိတ္ႏွစ္ပါးလံုးရဲ႕ ၿငိမ္းေအးျခင္းတဲ့။ စိတ္ထဲမွာ ေအးေနတယ္။
“ အရင္တုန္းက စိတ္ဆင္းရဲစရာ တစ္ခုခုရွိလာၿပီဆိုရင္ သူမ်ားကိုပဲ
အျပစ္တင္တယ္။ ဘယ္သူ႔ေၾကာင့္၊ ဘယ္၀ါေၾကာင့္ ငါ့မွာ စိတ္ဆင္းရဲရတယ္လို႔ ဒီလို
အျပစ္တင္တယ္ ” တဲ့။ “ ဒီလို တရားအားထုတ္လို႔ စိတ္ခ်မ္းသာေနတဲ့အခါက်ေတာ့ ဒီစိတ္ကို
ၾကည့္တဲ့အခါ ျပင္ပက ဘာႀကီးျဖစ္ေနျဖစ္ေန ကိုယ့္စိတ္ကိုကိုယ္ ထားတတ္ရင္
ခ်မ္းသာေနတာပဲဆိုတာ ေတြ႔ရတယ္” တဲ့။ “ အရင္တုန္းက စိတ္ခ်မ္းသာမွဳဟာ အျပင္မွာ
ရွိတယ္လို႔ထင္တယ္၊ အခုေတာ့ စိတ္ခ်မ္းသာမွဳဟာ စိတ္ထဲမွာပဲ ရွိတယ္ဆုိတာကို သိလာတယ္ ”
တဲ့။
အိပ္ေပ်ာ္သြားလို႔၊ ဘာမွ မသိေတာ့လို႔ စိတ္ကို
အနားေပးလိုက္တဲ့နည္းက သတိမပါဘူး။ ပညာမပါဘူး။ အိပ္မေပ်ာ္ပဲနဲ႔ကို
ကိုယ့္ခႏၶာမွာျဖစ္ေနတဲ့ ရိုးရိုးအာရံုတစ္ခုအေပၚမွာ စိတ္ကေလးကို ကပ္ထားၿပီးေတာ့
ဘာမွမေတြးပဲနဲ႔ သိေနတဲ့အခ်ိန္မွာ စိတ္အနားရတာက ပိုၿပီးေတာ့ နက္နဲတယ္။ အဲဒီလို
စိတ္ကို ထားႏိုင္လို႔ရွိရင္ စိတ္ရဲ႕အင္အားကလည္း ပိုၿပီးေတာ့ ႀကီးမားလာတယ္။
စားရင္းနဲ႔လည္း သတိေလးနဲ႔ စားလို႔ရွိရင္ စိတ္ထဲမွာ
သေဘာက်တာကိုလည္း သိတယ္။ သေဘာမက်တာကိုလည္း သိတယ္။ ဒီလို သတိနဲ႔စားတဲ့အခါမွာ
ေလာဘႀကီးႀကီးနဲ႔ စားလို႔မရေတာ့ဘူး။ သင့္ေတာ္တဲ့ အစားအစာကို သင့္ေတာ္တဲ့ ပမာဏေလာက္ပဲ
စားလို႔ရေတာ့တယ္။ ပိုမစားဘူး။ မႀကိဳက္လို႔ရွိရင္လည္း ေဒါသမျဖစ္ဘူး။
ဒီအစားအစာအေပၚမွာ စိတ္က ဘယ္လိုသေဘာထားေနတယ္ဆိုတာကိုပါ သိေနတယ္။ ဒါ
တရားအားထုတ္ၿပီးသား ျဖစ္ေနတယ္။ သိပ္ခက္တာ မဟုတ္ပါဘူး။ ၀ါသနာပါရင္ လုပ္လို႔ရတယ္။
အစားအေသာက္ကို သတိနဲ႔စားလို႔ရွိရင္ သတိေကာင္းလာတဲ့အတြက္ေၾကာင့္ လိုတာထက္လည္း
ပိုမစားျဖစ္ဘူး။ အဲဒါ ပထမဦးဆံုးရတဲ့ အက်ဳိးပဲ။ သာမန္အားျဖင့္ လူေတြဟာ လိုတာထက္
ပိုစားမိတတ္ၾကတယ္။ သတိနဲ႔စားလို႔ရွိရင္ လိုသေလာက္ စားၿပီးတဲ့အခါမွာ
အလိုလိုေတာ္ခ်င္လာတယ္။ သတိနဲ႔စားတဲ့သူဟာ အစားအေသာက္ေပၚမွာ ေလာဘေလ်ာ့သြားတယ္။
ဉာဏ္ပညာ ပိုႀကီးလာတယ္။ ခႏၶာကိုယ္ က်န္းမာေရးနဲ႔ ကိုက္ညီေအာင္ လိုအပ္တဲ့ပမာဏ
မပိုမလို စားမယ္။ အစားအေသာက္နဲ႔ စိတ္နဲ႔၊ အစားအေသာက္နဲ႔ ခႏၶာကို္ယ္နဲ႔
ဆက္စပ္မွဳကိုလည္း ပိုျမင္လာတယ္။ ျမင္လာတဲ့အတြက္ေၾကာင့္ က်န္းမာေရးနဲ႔ မတည့္တာေတြ
မစားေတာ့ဘူးေနာ္။ ၿပီးေတာ့ ဒီအေပၚမွာ စြဲလန္းမွဳလည္း နည္းသြားတယ္။ ေနာက္ေန႔က်ရင္
ရွိရင္ေတာ့ စားမယ္။ မရွိရင္လည္း ကိစၥမရွိဘူး။ ေနာက္ေန႔က် ဒါမ်ဳိးစားဖို႔အေရး
ပူပူေလာင္ေလာင္ႀကီး မလုပ္ေတာ့ဘူး။
အစားအစာတင္မကဘူး။ ေဆး၀ါးလည္း ဒီလိုဘဲ။ မလိုအပ္ပဲနဲ႔
မသံုးခ်င္ဘူး။ ေဆးတစ္ခုခု ေသာက္လိုက္တဲ့အခါမွာ ခႏၶာကိုယ္မွာ ဘယ္လိုျဖစ္လာသလဲဆိုတာ
အေသးစိတ္ သိေနတယ္။ ေဆးရဲ႕ side effect ကို ပိုသိရတယ္။ လြယ္လြယ္နဲ႔ မသံုးခ်င္ဘူး။
သဘာ၀အတိုင္း က်န္းမာေအာင္ပဲ ႀကိဳးစားခ်င္ေတာ့တာ။
အ၀တ္အစားနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီးေတာ့လည္း လူေတြရဲ႕စိတ္မွာ
ခံစားခ်က္ေတာ္ေတာ္ေလး မ်ားပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ အခုေခတ္မွာ အ၀တ္အစား အထူးအဆန္းေတြ
အမ်ားႀကီး ၀တ္ၾကတာပဲ။ တန္ေၾကးဆိုရင္ေတာ့ မေျပာျပတတ္ေတာ့ပါဘူး။ အဲဒီေတာ့
အ၀တ္အစား၀တ္တာနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီးေတာ့ သတိေလးနဲ႔ ဉာဏ္ေလးနဲ႔ လုပ္မယ္ဆိုရင္ ဒီအ၀တ္အစားဟာ
ဒီရာသီဥတုနဲ႔ ကိုက္ညီတယ္။ ကိုယ္သြားရမယ့္ခရီး၊ ကိုယ့္ေတြ႔ရမယ့္ ပုဂၢိဳလ္နဲ႔လည္း
ဒီအ၀တ္အစားဟာ သင့္ေတာ္တယ္ဆိုတဲ့ ဉာဏ္ကေလး သံုးၿပီးေတာ့ ၀တ္မွာပဲေနာ္။ အ၀တ္အစားနဲ႔
ပတ္သက္ၿပီးေတာ့ လြန္လြန္ကဲကဲ ၾကြားစရာ၀ါစရာႀကီးျဖစ္ေအာင္ လုပ္မေနေတာ့ဘူး။
ကိုယ္၀တ္တဲ့ အ၀တ္အစားဟာ ကိုယ့္အသက္အရြယ္၊ ကိုယ့္ဂုဏ္သိကၡာ၊
ကိုယ္လုပ္တဲ့ အလုပ္အကိုင္နဲ႔ ကိုက္ညီေအာင္ေတာ့ ေရြးလိုက္ပါေနာ္။ အဲဒီလို
ဉာဏ္နဲ႔သိၿပီးေတာ့ လုပ္ျခင္းအားျဖင့္ အကုန္အက်လည္း အမ်ားႀကီး နဲသြားလိမ့္မယ္။
သူနဲ႔ပတ္သက္တဲ့ ေလာဘလည္း နည္းသြားလိမ့္မယ္။ ေလာဘနဲသြားရင္ ေဒါသလည္း
နည္းသြားမယ္ေနာ္.....။
